استان فارس

استان سمنان

1 مارس 2025

استان قزوین

1 مارس 2025

5/5 - (28 امتیاز)

استان فارس در یک نگاه

یکی از استان‌های جنوبی ایران است. وسعت استان فارس حدود ۱۳۳ هزار کیاومتر مربع است و تقریبا” ۸.۱ درصد مساحت کشور را تشکیل می‌دهد. این استان از شمال به استان اصفهان، از شرق به استانهای یزد، از جنوب به استان هرمزگان و از غرب به استانهای کهگیلویه و بوشهر محدود می‌شود.آب و هوای فارس در شمال سردسیر، در نواحی مرکزی زمستانها معتدل وبارانی و تابستان‌های گرم و خشک، و در جنوب و جنوب شرقی زمستان‌ها معتدل وبارانی و تابستان‌ها بسیار گرم است. زبان اکثریت مردم فارسی است اماعشایر ترک زبان (ایل قشقایی) به ترکی و عشایر عرب زبان(ایل عرب) به عربی صحبت می‌کنند.یکی از مناطق مهم عشایری ایران، استان فارس می باشد و بزرگترین ایل ایران(ایل قشقایی) با شش طایفه در فارس به کوچ روی ادامه می دهند. علاوه بر ایل قشقایی ایل خمسه و ایل محسنی و همچنین طوایف کوچکتری به زندگی عشایری خود در فارس ادامه می دهند.

تاریخچه استان

استان فارس مرکز امپراطوری بزرگ هخامنشیان به پایتختی پاسارگاد و تخت جمشید بوده است. پیش از اسلام دو پادشاه بزرگ ایرانی بنام‌های کوروش بزرگ و اردشیر بابکان از این ناحیه برخاستند و به ترتیب سلسله‌های بزرگ هخامنشی و ساسانی را پدید آوردند. فارس بین سلسله‌های بسیاری دست به دست شد و آثار باستانی و تاریخی زیادی از آن‌ها بجای ماند که هر کدام به عنوان میراث جهانی ارزش‌های خود را دارند و بازگوکننده تاریخ استان، ایران و غرب آسیا هستند. ویرانه‌های پاسارگاد ، بیشاپور، تخت جمشید، حمام خانه ده کهنه(لامرد)و شهر گور و کاخ ارد شیر فیروزآباد همگی بیانگر این موضوع است. بعد از اسلام نیز استان فارس مرکز سلسله های آل بویه و زندیه بوده است و در دوران قاجاریه نیز از مراکز مهم حکومتی بوده است.

جغرافیای استان

استان فارس تقریباً در جنوب ایران قرار دارد. از شمال به استان اصفهان، از شرق به استان یزد و استان کرمان، از جنوب به استان هرمزگان، از غرب به استان بوشهر و از شمال غربی به استان کهکیلویه و بویراحمد محدود است. پهناوری آن ۱۳۳٬۱۰۰ کیلومتر مربع و میانگین بلندی آن از سطح دریا ۱۵۴۰ متر است.

آب و هوا

شیراز، شهری با تاریخی کهن و نام‌آشنا در کتیبه‌های هخامنشی تخت جمشید، مرکز استان فارس و یکی از مهم‌ترین شهرهای ایران است. اشیاء تاریخی در موزه متروپولیتن نیویورک گواه بر عظمت شیراز در عهد سلوکی‌ها، اشکانیان و ساسانیان است. کاوش‌ها نشان می‌دهد بناهای تاریخی شیراز به دوران اشکانی و ساسانی بازمی‌گردد. طبق روایات، شیراز در زمان فرزند تهمورث مسجد جامع و بناهای متعدد داشت و در دوره دیلمیان نیز توسعه یافت. عضدوالدوله دیلمی در رفاه مردم شهر نقش مهمی داشت. در دوران صفویه، شیراز مرکز ایالت فارس بود و امامعلی خان بناهای فراوانی ساخت. در سال ۱۰۷۹ هجری قمری، سیل ویرانگری شیراز را تخریب کرد و بسیاری از آثار تاریخی نابود شد. افغان‌ها نیز در دوره صفوی به شهر حمله کردند، اما نادرشاه در سال ۱۱۴۲ هجری قمری آنها را بیرون راند و شیراز آرامش یافت. در سال ۱۷۵ ه.ق، تقی‌خان شیرازی استقلال اعلام کرد، اما نادرشاه پس از محاصره شهر را تصرف کرد و لشکریانش مردم بی‌گناه را قتل عام نمودند. طاعون پس از این واقعه جان بسیاری را گرفت. در سال ۱۱۸۰ ه.ق، کریمخان زند شیراز را مقر حکومت خود کرد و توسعه داد. در دوره قاجار، آقا محمدخان به شیراز دست یافت و باروی شهر را ویران کرد. زلزله ۱۳۳۹ شمسی بخش‌هایی از بارو را خراب کرد. امروزه شیراز شهری زیبا و مهم است که دانشمندان و هنرمندان بزرگی در آن پرورش یافته‌اند و میراث علمی و ادبی‌اش را زنده نگه داشته‌اند.

مرکز استان

آباده

شهر آباده در شمال استان فارس قرار دارد و به‌عنوان یکی از شهرهای فرهنگی و گردشگری این منطقه شناخته می‌شود. این شهرستان به دلیل موقعیت جغرافیایی خود جزو مناطق سردسیر و معتدل استان محسوب می‌گردد و همین ویژگی در معماری سنتی و لباس‌های محلی آن جلوه‌گر است. طبیعت اطراف آباده نیز دیدنی است؛ باغ‌ها و کشتزارهای صغاد و بهمن در شمال‌شرقی شهر از جاذبه‌های تفریحی آن به شمار می‌آیند. آباده به دلیل هنر منبت‌کاری شهرت جهانی دارد و صنایع‌دستی دیگری مانند ملکی و گیوه‌های محکم و ظریف آن نیز زبانزد است. این شهر ترکیبی از زیبایی‌های طبیعی،

پاسارگاد

پاسارگاد جلگه‌ای مرتفع در شمال‌غربی استان فارس است که در دامنه تپه‌ها و کوه‌های منشعب از رشته‌کوه‌های زاگرس قرار دارد. این دشت تاریخی شکلی مستطیل‌مانند دارد که طول آن در امتداد شمالی-جنوبی حدود ۱۷ کیلومتر و عرض آن در جهت شرقی-غربی نزدیک به ۷ کیلومتر است. موقعیت جغرافیایی خاص پاسارگاد و محصور بودن آن میان ارتفاعات، جلوه‌ای منحصربه‌فرد به این منطقه بخشیده است. این جلگه علاوه بر ویژگی‌های طبیعی خود، به سبب قرارگیری در محدوده‌ی پایتخت باستانی هخامنشیان و وجود آثار تاریخی ارزشمند، جایگاهی مهم در تاریخ و گردشگری ایران به خود اختصاص داده است.

اقلید

شهر اقلید در استان فارس واقع شده و یکی از کهن‌ترین شهرهای ایران به‌شمار می‌رود، به‌طوری که قدمت آن به حدود پنج‌هزار سال پیش از میلاد بازمی‌گردد. این شهر تاریخی به دلیل موقعیت جغرافیایی خاص خود، دومین شهر مرتفع استان فارس و ششمین شهر مرتفع ایران است. اقلید با طبیعتی چشم‌نواز و مناظری منحصربه‌فرد، همواره مقصدی محبوب برای گردشگران ایرانی و خارجی بوده است. ترکیب تاریخ غنی، آب‌وهوای دلپذیر و جاذبه‌های طبیعی باعث شده است که این شهر باستانی جایگاه ویژه‌ای در میان مقاصد گردشگری ایران داشته باشد و هر ساله گردشگران زیادی را به خود جذب کند.

جهرم

شهر جهرم که به «گهرم» نیز شهرت دارد، دومین شهرستان بزرگ استان فارس به شمار می‌آید و در فاصله حدود ۱۷۰ کیلومتری جنوب شیراز واقع شده است. این شهر کهن، با نخلستان‌های انبوه و سرسبزش شناخته می‌شود و در کنار آب‌وهوای گرم خود، جاذبه‌های طبیعی و تاریخی متنوعی دارد. اگرچه شهرت جهانی شیراز باعث می‌شود گاهی جهرم و زیبایی‌هایش از نگاه علاقه‌مندان سفر دور بماند، اما این شهر باستانی دارای پیشینه‌ای غنی و آثار تاریخی ارزشمندی است. وجود مکان‌های دیدنی متعدد و فرهنگ اصیل محلی، جهرم را به مقصدی جذاب برای گردشگران داخلی و خارجی تبدیل کرده است.

جاذبه‌های طبیعی

استان فارس تقریباً در نیمروز ایران قرار دارد. این استان به‌طور تقریبی بین مدارهای ۲۷ و ۳۱ درجه اَپاختر و نصف‌النهارهای ۵۰ و ۵۵ درجه طول خاوری واقع شده و از سمت اَپاختر به استان اصفهان، از سمت نیمروز و نیمروز خاوری به استان هرمزگان، از سمت باختر و نیمروز باختری به استان بوشهر، از سمت اَپاختر باختری به استان کهگیلویه و بویراحمد، از سمت خاور به استان کرمان و از سمت اَپاختر خاوری به استان یزد محدود شده‌است. مساحت استان فارس ۱۲۲٬۶۰۸ کیلومتر مربع می‌باشد که از این جهت پنجمین استان بزرگ کشور ایران است و تقریباً ۷/۴ ٪ مساحت کشور را تشکیل می‌دهد.

مجسمه شاپور اول

از شیراز به سمت کازرون و از آنجا به شهر باستانی بیشاپور می‌رویم که روزگاری پایتخت ساسانیان بود و یکی از شگفتی‌های دوران باستان محسوب می‌شود. از بیشاپور مسیر خود را به سمت دره چوگان ادامه می‌دهیم، در فاصله 4 کیلومتری از دهانه دره چوگان، غاری را می‌بینیم که به عنوان غار شاپور شناخته می‌شود. اگر از پای کوه سختی پیمودن 230 پله را به جان بخریم و خود را به غار برسانیم، در دهانه غار مجسمه‌ای عظیم را خواهیم دید که سال‌هاست در این نقطه ایستاده و شاهد تاریخ پرنشیب‌وفراز این سرزمین باستانی بوده است.

تنگه رغز داراب

دره زیبا و باشکوه رغز، معروف به "عروس دره های ایران"، دره‌ای با طول تقریبی 4 کیلومتر که در امتداد شمال به جنوب از سرچشمه رغز تا دره جنوبی کشیده شده و در حدود 64 آبشار کوتاه و بلند و 100 حوضچه طبیعی را در خود جای داده است.؛ اما پیش از اینکه در مورد این گوشه از طبیعت زیبای ایران سخن بگوییم بهتر است بدانیم که رغز در لغت به معنی راه بکر و لغزنده است و این مکان رویایی در میان مردم بومی به نام تنگ رودخیز نیز شناخته می‌شود. سفر به تنگ رغز و پیمایش آن نیاز به تجهیزات خاصی دارد و بدون راهنمایی و همراهی افراد مجرب امکان‌پذیر نیست.

آبشار مارگون سپیدان

آبشار مارگون که در دره‌های غرب شهرستان اردکان (سپیدان) از بلندای صخره‌ها به زمین فرو می‌ریزد و جلوه تکرارنشدنی از طبیعت ایران را پیش چشمان شما قرار می‌دهد؛ آبشاری با 70 متر ارتفاع و 100 متر عرض که یکی از زیباترین و بلندترین آبشارهای ایران به حساب می‌آید و با جلوه تماشایی خود از گردشگران دلبری می‌کند. آبشار مارگون همچنین در زمره یکی از باشکوه‌ترین آبشارهای کشورمان قرار دارد و از نظر زیبایی، بزرگی و حجمِ آبِ خروجی با آبشار شِوی دزفول در رقابت است.

روستای قلات شیراز

قلات، روستایی ییلاقی با خانه‌های پلکانی ‌است که در 36 کیلومتری شهر شیراز و در ارتفاع 2065 متری از سطح دریا قرار دارد و به‌ خاطر داشتن جاذبه‌های تاریخی جز مکان‌های تاریخی شیراز نیز به شمار می‌رود. این روستا در نزدیکی کوه قلات قرار گرفته و مانند یک دیوار بزرگ این روستا را احاطه کرده است. قلات با آثار و بناهای تاریخی، طبیعت سرسبز، چشمه‌های زیبا و آب‌وهوای خنکی که داشت روزگارانی تفرجگاه پادشاهان ایران کهن محسوب می‌شد. اگر به سمت قله کوه قلات بروید مناظری بی‌نظیر از بافت قدیمی روستا با مسیری سنگفرش شده و انبوهی از درختان را خواهید دید. این منطقه علاوه بر ویژگی‌های ذکر شده پوششی غنی از گیاهان دارویی مانند بومادران، آویشن، گل ختمی، پرسیاوشان، ریواس، کنگر و سایر گیاهان را نیز دارد.

تنگه هایقر فیروزآباد

در 35 کیلومتری جنوب فیروزآباد، جاذبه‌ای شگفت‌انگیز به نام تنگه هایقر قرار دارد؛ تنگه‌ای در دل سنگ و صخره‌‎های پر ابهت رشته‌کوه‌های زاگرس که همچون سرسرایی طبیعی بین دو سوی کوه فاصله انداخته است و رودخانه قره آقاج، از میانش می‌گذرد. ارتفاع دیواره‌های این تنگه گاه به حدود 450 متر می‌رسد و همین بر ابهت و عظمت آن می‌افزاید. طول این دره شگرف، در منابع مختلف بین 8 تا 14 کیلومتر تخمین زده شده، که با استناد به موثق‌ترین این منابع طول تنگه هایقر نزدیک به 13 کیلومتر است. تنگه هایقر هم‌اکنون با نام گرندکنیون ایران هم شناخته می‌شود؛ گرند کنیون یک ژرف‌دره در ایالت آریزونای آمریکاست که یکی از زیباترین دره‌های جهان به شمار می‌رود و به عنوان یکی از قطب‌های طبیعت‌گردی دنیا شناخته می‌شود.

تنگ بستانک مرودشت

تنگ بستانک مشهور به بهشت گمشده، نام منطقه‌ای ییلاقی در استان فارس است؛ منطقه‌ای که تا اواخر دهه ۵۰ برای گردشگران ناشناخته بود و گروه‌های کوه‌نوردی و طبیعت‌گردی در اوایل دهه 60 باعث شهرت آن شدند. چشم‌اندازهای طبیعی منحصربه‌فرد منطقه باعث شد تا آن را در سال ۱۳۷۸ به عنوان منطقه حفاظت‌شده جنگلی تنگ بستانک ثبت کنند. این منطقه رویایی به دلیلی زیبایی‌های بی‌بدیلش به بهشت گمشده نیز مشهور شده است. وسعت تنگ بستانک به بیش از 15000 هکتار می‌رسد و بین دو کوه به ارتفاع 1700 تا 2700 متر قرار دارد. همچنین اقلیم مناسب، شرایط زیست محیطی غنی و خوبی به منطقه بخشیده که شما با دیدن آن تصور می‌کنید در جنگل‌های سرسبز شمال ایران قرار دارید.

جاذبه‌های تاریخی و فرهنگی

استان فارس در ایران یکی از غنی‌ترین استان‌ها از نظر تاریخی و فرهنگی است. این استان با آثار باستانی، بناهای تاریخی، و سنت‌های فرهنگی خود، همواره مورد توجه گردشگران و محققان بوده است. در ادامه به برخی از جاذبه‌های تاریخی و فرهنگی مهم فارس اشاره می‌کنم

دروازه قرآن

دروازه قرآن در دروازه ورودی شیراز قرار دارد که با کاشی‌های زیبا تزئین شده و دورتادور آن آیاتی از قرآن نوشته شده است. این دروازه از زمان‌های بسیار دور در دره الله‌اکبر درست شده که چندین بار مرمت و بازسازی شده است. پس از ساخته شدن این دروازه به دستور عضدالدوله قرآنی بر بالای آن نصب شد تا مسافرانی که از این دروازه عبور می‌کنند به سلامت به مقصد برسند.

آرامگاه سعدی شیرازی

از معروف‌ترین جاذبه‌های گردشگری فارس در شیراز آرامگاه سعدی شاعر بزرگ ایرانی است. آرامگاهی توسط شمس‌الدین جوینی در قرن سیزدهم برای سعدی ساخته شد که بعدها تخریب شد. آرامگاه فعلی با الهام از چهلستون ساخته شده که روی دیوارهای آن ابیاتی از سعدی نگاشته شده است.

حافظیه شیراز

حافظیه شیراز آرامگاهی زیبا با فضایی شاعرانه و رویایی که شاعر بزرگ ایران حافظ شیرازی را در دل خود دارد و از معروف‌ترین جاذبه های گردشگری استان فارس است. آرامگاه در وسط یک باغ زیبا با هشت ستون و گنبدهای که معماری منحصربه‌فردی دارند بنا شده است.

مسجد وکیل

مسجد وکیل از آثار به جامانده از دوران زندیه و از شگفت‌انگیزترین بناهای مجموعه وکیل محسوب می‌شود. این مسجد در محله درب شاهزاده قرار دارد و چندین بار مورد بازسازی قرار گرفته است. معماری مسجد وکیل با میناکاری و کاشی‌کاری و ستون‌های حجاری شده و حوض بزرگ و 48 ستون سنگی بسیار حیرت‌انگیز است. این مسجد در آثار ملی یونسکو به ثبت رسیده است که نمونه‌ای منحصر به فرد از جاذبه‌های گردشگری فارس است.

ارگ کریم خان زند

ارگ و قلعه کریم خان در مرکز شهر شیراز قرار گرفته که در زمان زندیه بنا شده است. این بنا باشکوه محل زندگی کریم خان بوده و در حال حاضر موزه بوده و نمای بیرونی این ارگ قدیمی آجری است.

شهر پاسارگاد

شهر پاسارگاد یکی از شهرهای خوش‌ آب‌و‌هوای استان فارس در دوران هخامنشیان پایتخت کوروش بزرگ بوده است. آرامگاه کوروش بزرگ مانند الماسی درخشنده در دل این شهر قرار گرفته است، همچنین شهر باستانی پاسارگاد یکی از جاذبه های گردشگری فارس است که آثار باستانی زیادی از دوران مختلف تاریخ دارد.

غذاهای محلی

غذاهای محلی فارس به دلیل تاریخچه غنی و تنوع فرهنگی این منطقه، از تنوع و طعم‌های فوق‌العاده‌ای برخوردارند. هر غذا نه تنها نمایانگر هنر آشپزی محلی است، بلکه داستان‌ها و سنن فرهنگی را نیز به همراه دارد.

کلم پلو

برای تهیه این غذا از کلم سنگی یا همان کلم قمری استفاده می‌کنند. کلم خرد شده را با پیاز و سبزی‌های معطر تفت می‌دهند. ادویه‌های خوش‌عطر مثل زردچوبه، فلفل، زیره و دارچین به آن اضافه می‌کنند. گوشت چرخ‌کرده را جداگانه به‌صورت قلقلی درمی‌آورند و سرخ می‌کنند. کلم و گوشت قلقلی را لابه‌لای پلو می‌ریزند. ظاهر این پلو بسیار جذاب است و برای سرو در میهمانی و دورهمی مناسب به‌نظر می‌رسد.

قنبر پلو

قنبر پلو یکی از غذاهای قدیمی و اصیل استان فارس است. نام اصلی این غذا غم بَر پلو بوده، به این معنی که با خوردن این غذا غم و غصه جای خود را به شادی می‌دهد. با مرور زمان این غذا به نام قنبر پلو در بین مردم رایج شده ‌است. این غذا طعم ملس و دلنشینی دارد. گوشت قلقلی را به همراه پیازداغ، کشمش و گردو تفت‌داده و رب انار درجه یک لابه‌لای پلو قرار می‌دهند. مردم مرودشت در این غذا کمی شیره انگور هم می‌ریزند تا طعم ترشی رب انار را بگیرد

کوفته سبزی شیراز

کوفته سبزی شیراز غذای سنتی این شهر است که به آن آش کوفته سبزی هم می‌گویند. نخود و برنج را می‌پزند و خوب له می‌کنند. به این ترکیب گوشت چرخ‌کرده اعلاء، پیاز رنده شده و سبزی مخصوص اضافه می‌کنند.سبزی‌های مخصوص کوفته شیرازی جعفری، شوید، تره و ترخون هستند. وسط مواد کوفته آلو و کشمش می‌گذارند. کوفته شیرازی و تبریزی شبیه به هم هستند، اما کوفته شیرازی آب رقیق‌تری دارد که در آن نون تیلیت می‌کنند.

شکرپلو

غذایی سنتی، اصیل و ایرانی است که به طور معمول در مجالس مهمی مانند عروسی و یا عزا، به همراه گوشت بره و یا گوشت گوسفندی سرو می‌شود. اگر شما هم طرفدار غذاهای شیرین هستید، قطعا عاشق این غذای لذیذ شیرازی خواهید شد. برای تهیه این غذای لذیذ، از برنج، شکر، خلال نارنج، پوست پرتقال یا پوست نارنگی، خلال بادام و پسته، گلاب، زعفران، نمک، روغن و زردچوبه استفاده می‌کنند.

آش سبزی

یکی از آش‌های سنتی و محلی است که طرفداران بسیاری داشته و به طور معمول در صبحانه میل می‌شود. وجود گوشت گوسفندی، حبوبات فراوان و دو نوع سبزی خوش طعم در این آش، آن را به یکی از آش‌های مقوی و لذیذ شیراز تبدیل کرده است.

قورمه به

قورمه به را در استان‌های دیگر هم خورده باشید اما در شیراز این غذای مجلسی طرز تهیه مخصوص خود را دارد. این خورشت خوشمزه با گوشت گوسفندی، به، پیاز، شکر، زعفران، آبلیمو، ادویه و لپه تهیه می‌شود. روند پخت آن شبیه به پخت خورشت قیمه است. این خورشت متفاوت یکی از بهترین غذاهای شیراز است. مزه آن بیشتر ملس است که باتوجه‌به استفاده از «به» خیلی دور از انتظار نیست.

آداب، رسوم و فرهنگ

مردم فارس، مردمی شجاع، ثابت قدم در دوستی، مقاوم در برابر بوده و به غیرت شهرت دارند. از سایر ویژگی‌های این مردمان می‌توان به مهمان‌نوازی، سلحشوری، آزادمنشی، راستگویی و پایبندی به اعتقادات مذهبی اشاره کرد.

عروسی درخت نارنج

در شیراز رسم بر این است که اگر درخت نارنجی که در خانه است، نارنج کم بدهد یا اصلاً ندهد، آن را عروس کنند و برایش مراسم عروسی بگیرند. برای این کار، ابتدا زن صاحب خانه، زنان همسایه را دعوت به عروسی درخت نارنج می کند، همه در یک زمان مشخص در خانه جمع می شوند و زن صاحبخانه اره ای را بر می دارد تا شاخه های درخت را ببرد.

سفره هفت سین استان فارس

سفره هفت‌سین در استان فارس جلوه‌ای خاص دارد و با ترکیبی از آیین‌های کهن و فرهنگ بومی برپا می‌شود. مردم فارس در نوروز، سفره‌ای زیبا می‌چینند که شامل هفت نماد با حرف «س» مانند سبزه، سیب، سنجد، سمنو، سیر، سماق و سرکه است. در کنار این موارد، قرآن کریم، دیوان حافظ، آینه، شمع و تخم‌مرغ رنگی نیز قرار می‌گیرد .

لباس محلی

لباس‌های محلی و سنتی شیراز نمایانگر فرهنگ غنی و تنوع اقلیمی این شهر است. پوشش زنان شامل لباس‌هایی با رنگ‌ها و طرح‌های شاد است که از طبیعت الهام گرفته‌اند. پیراهن «کینگ» یکی از اجزای مهم لباس زنان عشایر بوده که تا قوزک پا می‌رسد و حرکت را تسهیل می‌کند.

مفاخر و مشاهیر

بی‌گمان می‌توان شهر شیراز را یک شهر خلاق ادبی دانست. این شهر با وجود شاعران نامی و گسترده‌اش و بزرگانی همچون کوروش، کریم خان زند و... که در این سرزمین متولد شده و یا فوت کرده‌اند و آرامگاه‌های آن‌ها پتانسیل گردشگری و ایران گردی در سبک و سیاقی متفاوت را داراست.

میرزای شیرازی

میرزای شیرازی یکی از بزرگ‌ترین علمای شیعه و مشاهیر شهر شیراز بود که نقشی شگرفت را در تاریخ ایران از خود به جای گذاشته است. این مرجع عالی قدر، علاوه بر فقه، از علوم عقلی نیز بهره کاملی داشت. این مرجع تقلید بزرگ در سال 1194 در شهر شیراز متولد شد. میرزا حسن از سن 4 سالگی تحت نظر دایی خود، فرایند آموزش کتابت را آغاز کرد. پس از یادگیری فارسی به آموختن عربی پرداخت و در سن هشت سالگی تحصیلات مقدماتی را به پایان رساند. در ادامه او آموزش‌های وعظ و خطابت را تحت نظر میرزا ابراهیم، مشهورترین خطیب شیراز فرا گرفت. میرزای شیرازی در سن 18 سالگی برای ادامه تحصیل خود به اصفهان سفر کرد و به حلقه درس محمد تقی رازی پیوست. پس از درگذشت محمد تقی رازی، تحت نظر میر سید حسن بیدآبادی آموزش‌های وی را فراگرفت و اجازه اجتهاد را اخذ کرد.

ملاصدرا

ملاصدرا یکی از دانشمندان شهر شیراز و به عنوان بزرگ‌ترین فیلسوف ایرانی در دوران جدید محسوب می‌شود. این حکیم فرزانه که به او لقب صدرالمتالهین داده شده است، علم فلسفه را به درجات بالایی رسانده و در این زمینه نظریات و دیدگاه‌های جدیدی را ارائه کرده است. این حکیم بزرگ با توانایی و ظرافت خاصی، مبانی عرفانی، فلسفی و تصوف را با یکدیگر ترکیب کرده و مبانی جدیدی را در این زمانی ارائه کرده است. ملاصدرا دانش خود را تحت نظر شیخ بهاءالدین عالی تکمیل کرد و پس از مرگ استادش به محضر میرداماد رسید و توانست به درجه استادی نائل شود. ملاصدرا در سال 1050 هجری قمری در شهر بصره درگذشت و بر اساس روایات در سمت چپ حرم علی بن ابوطالب دفن شده است. در تقویم ایرانی، یکم خرداد ماه را به عنوان سالروز بزرگداشت این فیلسوف بزرگ ایرانی نام‌گذاری کرده‌اند

سعدی

یکی دیگر از مشهورترین شاعری پارسی تاریخ سعدی شیرازی است. این شاعر پرآوازه که نام کامل او «ابو محمد مصلح الدین بن عبدالله» است، نه‌تنها به عنوان یک شاعر بلکه به عنوان استاد اخلاق، انسان‌شناسی و هنرمندان شهر شیراز در طول تاریخ شناخته می‌شود. در ابیات مختلف اشعار سعدی می‌توان دانش و بصیرت بی‌نظیر او را مشاهده کرد که با بیانی ساده و اصطلاحاتی روان، مفاهیمی عمیق را به مخاطبان منتقل کرده است. از جمله القاب سعدی می‌توان به: استاد سخن، پادشاه سخن و شیح اجل اشاره کرد. این شاعر بزرگ در سال 690 هجری فوت کرد و در همان خانقاهی که در آن اقامت داشت، به خاک سپرده شد. آرامگاه سعدی که از آن به عنوان سعدیه نیز یاد می‌شود، در میان انبوهی از درختان سرسبز و گل‌های رنگارنگ قرار گرفته است. اولین بار در زمان حکومت ایلخانیان بود که در محل دفن سعدی، آرامگاهی برای او بنا شد. این آرامگاه بعدها در دوران صفوی تخریب و سال‌ها بعد در دوره کریم خان زند، بازسازی و مرمت شد. سعدیه بخش عظیمی از شکوه و جلال فعلی خود را از آن دوران وام گرفته است. بنای این آرامگاه تا سال‌ها با همان شکل خود باقی مانده بود تا آن‌که در سال 1327 توسط محسن فروغی و گروهی از معماران و طراحان ایرانی و فرانسوی، پروژه تبدیل سعدیه به باغی بزرگ با مرکزیت مقبره سعدی آغاز شد. برای بازدید از امارت سعدیه تنها کافی است با خرید بلیط قطار تهران شیراز به این شهر تاریخی سفر کنید.

حافظ

حافظ شیرازی ملقب به لسان الغیب، به عنوان یکی از بزرگترین و مشهورترین شاعران ایران و جهان شناخته می‌شود که با اشعار رمزآلود و بی‌نظیر خود تمامی عاشقان شعر و ادب را مجذوب خود کرده است. او در شهر شیراز به دنیا آمد و در سنین کم توانست قرآن کریم را به طور کامل حفظ کند، به همین دلیل لقب حافظ به این شاعر بزرگ تعلق گرفت. حافظ در دوران حیات خود در دربار شاهنشاهی به دیوان‌گری مشغول بود و هیچ‌وقت شاعری را به عنوان یک شغل برای خود در نظر نگرفته بود. یکی از نکات جالبی که در مورد حافظ وجود دارد، آن است که در تمام حیات خود از شهر شیراز خارج نشد. بنا بر روایات دلیل بی‌میلی حافظ به سفر کردن، آب و هوای مطبوع و طبیعت زیبای شیراز بوده که این فضا، شرایطی مناسب را برای سرودن شعر و غزل‌سرایی برای حافظ فراهم کرده است. آرامگاه حافظ در حد فاصل چهار راه ادبیات و چهار راه حافظ واقع شده است. بنای مقبره حافظ شیرازی حدود 64 سال پس از فوت او یعنی سال 856 میلادی با نظر محمد یغمایی ساخته شد. به مرور زمان به بنای این مقبره آسیب‌هایی وارد شده و در دوره‌های مختلف از جمله دوران شاه عباس و نادرشاه تعمیر و مرمت شده است. شمایل باشکوه امروزی مقبره حافظ در دوران کریم خان زند، پادشاه محبوب ایرانی شکل گرفته است. این بنا برای آخرین بار در سال 1386 مرمت شده و برخی از مقبره‌های خانوادگی نزدیک به حافظیه نیز به این مجموعه افزوده شدند.